Füzyon enerjisi üzerine ortak programlı Avrupa ortaklığı kapsamında Yenilik Eylemleri (1. çağrı) (HORIZON-EURATOM-2027-01)

Bu projenin, konunun kapsamı altında belirtilen kilit alanlardan birinde yenilikçi teknolojileri olgunlaştırması ve sergilemesi (TRL 6-8) beklenmektedir: hedeflenen kilit alana uygun olarak, füzyon enerji santrallerinin (FPP'ler) temel işlevlerini yerine getiren yenilikçi tek tek bileşenlerin ve/veya entegre sistemlerin teknoloji olgunluk düzeyini geliştirmek ve ilerletmek; …kapsamında geliştirilen yenilikçi bileşenlerin ve/veya sistemlerin test edilmesi…

Önemli Bilgiler

  • Program / Kurum: Ufuk Avrupa (Horizon Europe) — Avrupa Komisyonu
  • Özgün başlık: Füzyon enerjisi konusunda ortak planlanan Avrupa ortaklığı kapsamında inovasyon faaliyetleri (1. çağrı) (HORIZON-EURATOM-2027-01)
  • Kimler başvurabilir: Akademisyenler ve araştırmacılar
  • Son başvuru tarihi: 4 Mart 2027
  • Başvuru adresi: ec.europa.eu/info/funding-tenders/opportunities/portal/screen/oppor…
  • Resmi duyuru: ec.europa.eu/info/funding-tenders/opportunities/portal/screen/oppor…

Çağrı Metni (özgün dilinde)

Ufuk Avrupa (Horizon Europe) kapsamındaki HORIZON-EURATOM-2027-01 çağrısında başvuruya açık 1 konu bulunmaktadır. Başvurular AB Fon ve İhale Portalı üzerinden konu sayfasındaki "Start submission" ile yapılır.

KonuBaşlıkSon başvuru
HORIZON-EURATOM-2027-01-01Füzyon enerji santralleri için temel destekleyici teknolojiler (Avrupa Füzyon Enerjisi Ortaklığı)4 Mart 2027

Konu açıklaması (Topic description)

HORIZON-EURATOM-2027-01-01 — Füzyon enerji santralleri için temel destekleyici teknolojiler (Füzyon Enerjisi Avrupa Ortaklığı)

Son başvuru: 4 Mart 2027 · Eylem türü: EURATOM İnovasyon Faaliyetleri · Konu bütçesi: 32.000.000 € · Beklenen proje sayısı: 3

Beklenen Sonuç:

Bu faaliyetin, konunun kapsamı altında belirtilen kilit alanlardan birinde yenilikçi teknolojilerin olgunlaştırılması ve kanıtlanması (TRL 6-8) beklenmektedir:

  • hedef alınan ana alan doğrultusunda, füzyon enerji santrallerinin (FPP'ler) temel işlevlerini yerine getiren yenilikçi tekil bileşenlerin ve/veya entegre sistemlerin teknoloji olgunluk düzeyinin geliştirilmesi ve ilerletilmesi;
  • gerçek yaşam koşullarına yakın ortamlarda geliştirilen yenilikçi bileşenlerin ve/veya sistemlerin test edilmesi, füzyon seviyesinde bileşenler ve/veya sistemler üretme kabiliyetinin gösterilmesi;
  • Geliştirilen bileşenlerin ve/veya sistemlerin ticarileştirilme potansiyelini ve perspektiflerini açıklayan, güvenilir bir iş modeli sunan ve füzyon alanındaki AB şirketlerinin rekabet gücü ve büyümesi açısından sağlayacağı faydaları ortaya koyan.

Kapsam:

Ticari olarak uygulanabilir füzyon enerji santrallerine başarılı bir geçişi sağlamak amacıyla Komisyon, kamu tarafından finanse edilen faaliyetler ile özel sektör öncülüğündeki girişimlerin uyumunu en üst düzeye çıkaran, ortak planlanmış bir kamu-özel sektör ortaklığı kurmaktadır. Bu Füzyon Enerjisi Avrupa Ortaklığı, Euratom programı kapsamında finanse edilen bir koordinasyon ve destek eyleminin desteğiyle kurulmaktadır. Ortaklık, AB’nin stratejik özerkliğine ve rekabet gücüne katkıda bulunacaktır.

AB, füzyon alanında kapsamlı bir bilimsel çaba ve başarı geçmişine dayanmaktadır. AB’nin ITER [1] projesine yaptığı önemli katkı ve EUROfusion [2] ortak finansmanlı ortaklığının başarılı bir şekilde geliştirilmesi, bu geçmişi açıkça ortaya koymaktadır. Ancak, son dönemdeki ilerlemelere ve umut verici sonuçlara (özellikle manyetik hapsetme [3] alanında) rağmen, FPP’lerin ticari olarak devreye alınması amacıyla kilit alanlarda daha fazla inovasyona ihtiyaç vardır.

Bu kilit alanlarda yenilikler ortaya koymak, sadece füzyon sektörünün AB içinde sağlamlaşmasına yardımcı olmakla kalmayacak, aynı zamanda diğer alanlarda da uygulanabilecek teknolojilerin (örneğin plazma ısıtma ve akım tahriki, yüksek sıcaklık süperiletken mıknatıslar, gelişmiş izleme ve kontrol çözümleri ile robotik) olgunluğunu da artıracaktır.

Bu konu kapsamında finanse edilecek faaliyetlerin, aşağıdaki temel teknoloji alanlarından birine odaklanması beklenmektedir [4]:

  • plazma ısıtma ve akım tahriki;
  • high-temperature superconducting magnets;
  • tanı ve kontrol.

Tekliflerde, bu ana alanlardan hangisini ele aldıklarının açıkça belirtilmesi gerekmektedir.

Bu konu kapsamında finanse edilecek projeler, seçilen kilit alandaki kritik eksiklikleri gidermeye yönelik faaliyetler gerçekleştirmelidir:

  • ısıtma ve akım sürüşü: zorlu reaktör ortamlarında (örneğin yüksek nötron akısı ve ısı yükleri) güvenilir bir şekilde çalışabilen FPP'ler (örneğin jirotronlar ve nötral ışın enjektörleri) için yüksek performanslı, kompakt, verimli ve maliyet etkin ısıtma ve akım sürüş teknolojilerinin geliştirilmesi ve gösterilmesi;
  • Yüksek sıcaklık süperiletken (HTS) mıknatıslar: Nötron ışınlamasına maruz kaldığında mekanik gerilime ve bozulmaya karşı yüksek direnç gösterirken, daha güçlü, daha küçük ve daha verimli manyetik hapsetme sağlayan HTS mıknatıs teknolojilerinin geliştirilmesi ve gösterilmesi; ayrıca büyük ölçekli ve maliyet etkin üretimin önünün açılması.
  • Teşhis ve kontrol: FPP'lerin çalışmasının daha iyi izlenmesini ve yönetilmesini sağlayan (donanım ve yazılım) bileşenlerin ve sistemlerin sunulması ve gösterilmesi (örneğin, manyetik hapsetme, kenar bölgelerine özgü modların azaltılması ve kaçak elektronlar için), örneğin yapay zeka destekli kontrol sistemleri, gelişmiş modelleme ve simülasyon ile yenilikçi sensörlere dayanarak.

Bu amaçla ve hedeflenen ana alan kapsamında, tekliflerin aşağıdaki şartları karşılaması gerekmektedir:

  • Önerilen projelerin ele aldığı teknoloji açıklarını/engelleri netleştirmek; hem uygulanabilir FPP’lere yönelik ihtiyaçları ve itici güçleri hem de söz konusu kilit alandaki en son gelişmeleri kapsamlı bir şekilde anladığını göstermek;
  • öngörülen teknolojik gelişmeleri ortaya koyun ve önerilen yeniliğin geliştirilen bileşenlerin ve/veya sistemlerin performansını nasıl artıracağını net bir şekilde açıklayın (mümkün olduğunca nicel hedeflere ve/veya temel performans göstergelerine dayanarak);
  • Geliştirilen bileşenlerin ve/veya sistemlerin test edilmesi ve gösterilmesine yönelik yaklaşımları ayrıntılı olarak açıklamalı ve hem hedeflenen teknoloji hazırlık seviyesini hem de teknolojinin olgunlaşmasının izleneceği süreci açıkça belirtmelidir;
  • kamu araştırma kurumları ile özel şirketler (start-up’lar, KOBİ’ler ve sanayi) arasında yakın işbirliğini mümkün kılmalıdır. Bu durum, konsorsiyumun yapısında ve önerilen projenin faaliyetlerinde somutlaşmalıdır;
  • Önerilen yeniliğin, füzyon enerjisinin ticarileştirilmesine katkıda bulunarak AB’nin enerji güvenliği, bağımsızlığı ve rekabet gücünü destekleme potansiyeli de dahil olmak üzere, füzyon alanı içinde ve (uygun olduğu durumlarda) bu alanın ötesinde de sahip olduğu ticari potansiyeli ortaya koymak;
  • ilgili olduğu durumlarda, geliştirilen bileşenlerin ve/veya sistemlerin FPP'lerde kullanıma sunulmasına ilişkin güvenlik kısıtlamalarını derinlemesine anladığını göstermek;
  • Uygun olduğu durumlarda, önerilen çalışmanın diğer ilgili AB girişimlerinin (örneğin, EUROfusion ortaklığı ve Fusion4Energy ortak girişimi [5]) sonuçları ve faaliyetleri üzerine nasıl inşa edileceğini ve bunlarla nasıl uyumlu olacağını özetleyin.

Bu konu, ortaklaşa planlanan Füzyon Enerjisi Avrupa Ortaklığı [6]'nı uygulamaya koymaktadır.

[1] https://www.iter.org/

[2] https://euro-fusion.org/

[3] E.g., world record fusion plasma, https://euro-fusion.org/member-news/cea/world-record-fusion-plasma-in-europe/

[4] Bu konularda hedeflenen kilit teknoloji alanları, önceki çalışmalar ve istişareler temelinde seçilmiştir (örneğin, füzyon enerjisinde inovasyonu teşvik etmeye yönelik stratejik bir kamu-özel sektör ortaklığı yaklaşımı üzerine analiz, bkz. https://link.europa.eu/NM9WqMve 2021-2025 Euratom araştırma ve eğitim programının ara değerlendirmesi (Personel Çalışma Belgesi) için bkz. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:52025SC0054). Bu çağrılar, bu Çalışma Programı'nın son haline getirildiği sırada Fusion PPP'nin Stratejik Araştırma ve İnovasyon Gündemi'nin hazırlanmasına ilişkin ilk bulgularla uyumludur.

[5] https://fusionforenergy.europa.eu/

[6] Ortak program kapsamında Füzyon Enerjisi Avrupa Ortaklığı’nın kurulması ve stratejik araştırma ve inovasyon gündeminin (SRIA) çağrı açıldığında hazır olması beklenmektedir. Bu nedenle tekliflerde, önerilen faaliyetin SRIA’nın teknoloji öncelikleri ile nasıl uyumlu olduğu açıklanmalı ve önerilen projeler, Avrupa Füzyon Enerjisi Ortaklığı’na katkıda bulunacak faaliyetleri içermelidir (örneğin, Ortaklığın izlenmesine katkıda bulunmak, Ortaklığın iletişim ve yaygınlaştırma faaliyetlerini desteklemek, ve Ortaklığın Yönetim Kurulu ile Avrupa Komisyonu arasında etkili bir irtibatın sağlanması).

Bilgiler resmî duyurudan derlenmiştir; başvuru öncesinde güncel koşulları resmî duyurudan kontrol ediniz.

Bu metin özgün İngilizce duyurudan otomatik olarak çevrilmiştir; bağlayıcı olan özgün metindir.